A Asociación de Empresarios da Pequena e Mediana Empresa de Pontevedra (AEMPE) puxo en marcha unha campaña para incrementar a presenza do galego no comercio local e facer que a lingua apareza de maneira máis habitual nos escaparates, bolsas, comunicacións, redes sociais e actividades promovidas polos propios establecementos. A iniciativa, denominada O galego está de moda, está financiada pola Deputación de Pontevedra a través do seu Servizo de Lingua e comezou cunha acción pública na Praza da Peregrina.
A campaña parte do lema “O galego está de moda. O comercio local fala coma ti” e pretende relacionar o emprego da lingua con valores que a organización considera propios do comercio de proximidade: confianza, identidade territorial, calidade e relación directa coa clientela. Non se limita, polo tanto, a unha acción institucional de sensibilización, senón que busca introducir mensaxes en galego nos propios soportes comerciais cos que os consumidores entran en contacto de maneira cotiá.
O proxecto foi presentado o 7 de setembro de 2026 e incorporado un día despois ás novidades do Observatorio da Lingua Galega. Na primeira acción repartíronse bolsas de tea e chapas entre comerciantes, clientes e persoas que pasaban pola Praza da Peregrina. Os materiais funcionan ao mesmo tempo como elementos promocionais do pequeno comercio e como soportes para facer visible o idioma no espazo urbano.
Entre as mensaxes deseñadas para a campaña figuran expresións como “Compras con selo galego”, “Hoxe tamén elixo galego”, “O galego abre portas e tamén tendas”, “O galego vive no comercio”, “A lingua de sempre, o comercio de hoxe” ou “Con estilo. En galego”. A intención é que estas fórmulas se estendan posteriormente a diferentes elementos da actividade dos establecementos participantes.
A primeira fase utilizou ademais unha mecánica participativa: para recibir os materiais repartidos na Praza da Peregrina, as persoas participantes eran animadas a pedilos en galego. Deste xeito, a campaña non procura unicamente que o idioma sexa visible nun cartel, senón provocar pequenas interaccións orais vinculadas á experiencia de compra.
A planificación anunciada contempla accións de mercadotecnia, participación cidadá e visibilidade urbana, ademais da presenza da lingua en escaparates, comunicación corporativa e redes sociais dos comercios. As fontes consultadas non concretan aínda cantos establecementos participarán finalmente nin ofrecen un calendario pechado para cada unha destas actuacións.
Esta ausencia de cifras impide avaliar polo momento a dimensión real da campaña. Tampouco se publicou un obxectivo cuantificado —por exemplo, unha porcentaxe de comercios que se pretendan incorporar ou indicadores para medir se aumenta o uso oral e escrito do idioma—, polo que nesta fase debe considerarse fundamentalmente unha actuación de dinamización e sensibilización, non un programa do que xa poidan extraerse resultados sociolingüísticos.
A iniciativa si conta cun financiamento público coñecido. A Deputación de Pontevedra concedeu este ano á Asociación de Empresarios de Pontevedra 3.009 euros para desenvolver O galego está de moda, dentro dunha convocatoria de axudas a entidades que realizan actividades de promoción da lingua na provincia. A resolución foi dada a coñecer pola institución provincial en xullo de 2026.
Ese dato permite situar a campaña dentro dunha política máis ampla de colaboración entre a Administración provincial e asociacións sociais, culturais e empresariais. Na mesma convocatoria recibiron financiamento proxectos relacionados coa música, o audiovisual, os oficios tradicionais, a literatura ou a normalización lingüística profesional.
A particularidade desta actuación está no ámbito elixido. O comercio é un espazo de uso lingüístico diario no que conflúen rotulación, publicidade, atención oral, redes sociais, etiquetaxe e relación directa coa cidadanía. Por esa razón, a normalización neste sector non depende só de que exista documentación en galego: implica tamén que comerciantes e persoal o utilicen nas interaccións ordinarias coa clientela.
A campaña tenta aproveitar precisamente a idea de proximidade. Segundo explicou a organización na presentación, o pequeno comercio mantén unha relación máis persoal coa súa contorna que outros formatos comerciais, polo que pode funcionar como espazo para reforzar a percepción do galego como lingua habitual, útil e contemporánea.
Este enfoque aparece recollido no propio discurso da campaña. O vicepresidente da Deputación, Rafa Domínguez, explicou que se procura “promover o galego como lingua do comercio local, asociándoa a valores como a proximidade, a confianza, a identidade territorial e a calidade”. A cita corresponde á presentación institucional realizada xunto ao presidente de AEMPE, José María Corujo.
A formulación vai máis alá de pedir que os comercios coloquen un cartel en galego. Se finalmente se executa o programa anunciado, a lingua deberá aparecer tamén nas comunicacións dixitais e nas interaccións vinculadas á propia marca do establecemento, dous ámbitos especialmente importantes nun momento no que unha parte crecente da relación entre comercio e consumidor pasa polas redes sociais.
Dende unha perspectiva de normalización, existe unha diferenza entre visibilidade e uso. Unha bolsa ou un escaparate poden aumentar a presenza visual do idioma, pero non garanten que unha persoa empregue o galego ao entrar nun establecemento nin que o persoal responda nel. A mecánica iniciada na Praza da Peregrina, animando a solicitar os materiais na lingua, tenta incorporar tamén esa dimensión oral, aínda que non existe polo momento información suficiente para saber se se trasladará de maneira sistemática aos comercios.
A actuación pode servir igualmente para analizar a relación entre lingua e actividade económica. Durante anos, boa parte das campañas de promoción do galego estiveron concentradas en educación, cultura ou Administración pública. O comercio introduce unha lóxica diferente: o idioma aparece nunha actividade económica competitiva e nunha relación na que empresas e consumidores toman decisións diariamente.
