O programa municipal Falamos secundaria centrará a súa edición de 2026 nun dos espazos nos que boa parte da mocidade pasa diariamente varias horas pero onde o galego compite cunha oferta moi superior noutras linguas: Internet e as redes sociais. O Concello da Coruña ofrecerá o 28 de outubro dúas sesións de O galego nas redes sociais, impartidas por Orgullo Galego, para alumnado de 1º e 2º de Bacharelato dos centros educativos da cidade.
As actividades celebraranse no auditorio do Centro Sociocultural Ágora, cunha primeira sesión ás 10.00 horas e outra ás 12.00. O recinto dispón de 300 prazas, polo que a programación podería chegar a un máximo de 600 asistentes se se completa a capacidade nas dúas quendas. A participación é gratuíta e os centros serán admitidos por orde de solicitude.
O prazo de inscrición abriu o 15 de setembro e prolongarase ata o 15 de outubro, segundo a ficha actualmente publicada polo Concello. A convocatoria admite centros públicos, concertados e privados da Coruña, aínda que a información difundida polo Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia sinala que a primeira fase está dirixida aos públicos e que, de quedaren prazas, se abrirían posteriormente aos concertados.
A proposta deste ano non consiste simplemente nunha charla sobre a importancia de conservar a lingua. O contido pretende presentar ao alumnado a situación do galego en Internet, persoas que crean contido no idioma e a experiencia de Orgullo Galego como plataforma dixital, introducindo a normalización nun ámbito de consumo habitual para adolescentes e mozos.
Este enfoque encaixa nos obxectivos xerais de Falamos, un programa do Servizo de Normalización Lingüística do Concello da Coruña que procura conectar escola e contorna para incrementar os usos do idioma máis alá das materias nas que aparece como lingua docente. A iniciativa pretende favorecer a súa utilización nas relacións entre os diferentes membros da comunidade educativa e crear espazos de lecer e socialización en galego.
A distinción é relevante porque o coñecemento escolar dunha lingua non garante automaticamente o seu emprego espontáneo. Falamos intenta actuar precisamente sobre esa distancia entre competencia e uso, promovendo referentes e contextos nos que o alumnado poida percibir o galego como unha opción para actividades que realiza fóra das clases.
As redes sociais son un escenario especialmente significativo para esa estratexia. Nelas, a elección lingüística non está condicionada por unha materia, unha proba académica ou unha indicación do profesorado. As persoas usuarias deciden en que lingua escriben, que creadoras seguen, que vídeos consumen e en que idioma interactúan cos demais.
Por iso, facer visible a existencia de creadores e comunidades dixitais en galego pode contribuír a ampliar a percepción dos ámbitos nos que a lingua resulta funcional. O propio Concello establece entre os obxectivos do programa garantir que produtos de alta difusión e demanda poidan chegar á sociedade en galego e estimular entre as novas xeracións actitudes favorables que posteriormente se traduzan en uso.
A entidade escollida para esta edición, Orgullo Galego, desenvolve boa parte da súa actividade precisamente nese territorio dixital. A plataforma divulga contidos sobre lingua, cultura, historia e actualidade mediante redes sociais e outros formatos en liña, cunha estratexia que procura introducir o idioma en códigos e espazos de comunicación contemporáneos.
O formato que chegará á Coruña xa foi empregado noutros centros educativos. En abril de 2025, por exemplo, alumnado do IES Perdouro de Burela participou nunha actividade de Orgullo Galego sobre presenza dixital da lingua. As crónicas realizadas polos propios estudantes recollen cuestións como os hábitos lingüísticos nas redes, a presenza do idioma na Galipedia ou Twitch e exemplos de persoas coñecidas que o empregan nos seus perfís.
Ese antecedente permite observar que a proposta non se limita a mostrar contas en galego. Introduce tamén preguntas sobre canto tempo pasa o alumnado nas redes, que plataformas utiliza e que idioma escolle nelas, cuestións que permiten trasladar a reflexión sociolingüística a comportamentos concretos da vida diaria.
Falamos non é unha iniciativa nova. O Concello desenvolve desde hai anos este programa para promover o idioma entre a poboación escolar e foi modificando os seus contidos e protagonistas. Na edición de 2021-2022, por exemplo, ofertaba encontros con perfís moi diferentes como Manuel Núñez Singala, MJ Pérez, Iria Veiga, Nuria Vilán ou Carlos Dorado Gayo, cun formato de conversas nos propios institutos.
O denominador común entre edicións é a procura de referentes que permitan asociar o galego a actividades e profesións que non se limitan á propia materia de Lingua. A convocatoria actual concentra esa estratexia no ecosistema dixital e nun grupo de idade concreto, o alumnado dos dous cursos de Bacharelato.
A elección dese público chega nun momento especialmente sensible para os usos lingüísticos xuvenís. As investigacións sociolingüísticas realizadas en distintos municipios galegos veñen sinalando desde hai anos que a escolarización e, posteriormente, a adolescencia poden coincidir con cambios nos hábitos lingüísticos, mesmo entre persoas que tiveron o galego como lingua inicial. Un programa destas características intenta actuar non sobre a aprendizaxe gramatical, senón sobre as actitudes e oportunidades de utilización.
A cuestión dixital engade ademais outra dificultade. Unha persoa pode dispoñer de galego no ámbito familiar ou escolar e atoparse despois cunha contorna de entretemento dominada polo castelán e o inglés. Para que o idioma funcione tamén como lingua xuvenil, necesita estar presente nos espazos nos que se constrúen referentes, humor, tendencias, comunidades e relacións sociais.
O Concello inclúe Falamos dentro do bloque A Coruña Linguas da programación educativa municipal Coruña Educa 2026-2027, que reúne decenas de actividades complementarias para os centros da cidade. Nese mesmo bloque aparece tamén o programa de fomento da lingua nas escolas infantís municipais, polo que a estratexia abrangue idades diferentes.
A programación lingüística municipal conta, ademais, con outras liñas como Apego, dirixida ás familias con crianzas pequenas, e iniciativas culturais nas que o acceso se vincula ao consumo de produtos en galego. Deste xeito, Falamos ocupa especificamente o espazo da educación primaria e secundaria dentro dunha actuación máis ampla do Servizo de Normalización Lingüística.
